De Belgische aartsbisschop André-Jozef Léonard raadt homoseksuelen aan celibatair of in onthouding samen te leven. Dat heeft hij gezegd in een interview met de krant Le Soir. Ook spreekt hij zich uit tegen het homohuwelijk. De Vlaamse LHBT-organisaties Çavaria heeft ontgoochelend op zijn uitlatingen gereageerd, maar ziet ook ‘enkele nuances’ en heeft hem daarom uitgenodigd voor ‘een diepgaand gesprek’.
Aartsbisschop Léonard zegt in het interview dat homoseksuelen beter voor het celibaat en seksuele onthouding kunnen kiezen. Volgens Léonard moeten katholieken op grond van de kerkelijke seksuele moraal gebaseerd op de natuurwet kiezen tussen een heteroseksuele relatie of een celibatair leven. In het uiterste geval kan de aartsbisschop zich het samenleven met personen van hetzelfde geslacht voorstellen in ‘een vriendschappelijke relatie waarbij de taal van de seksualiteit wordt gerespecteerd’. “En de logica van die taal’ is volgens Léonard de ‘polariteit mannenlijkheid-vrouwelijkheid’. Léonard denkt dat ook niet-christenen ‘deze seksuele moraal, waarvan de grondslag de natuurlijke filosofie is, gewaar worden’.
Kiezen voor een celibatair leven is volgens Léonard niet hetzelfde als jezelf het geluk ontzeggen, want ‘niemand heeft het onvoorwaardelijke recht op geluk’. In dat streven moet je namelijk ‘altijd rekening houden met de morele wetten van het geweten’. De aartsbisschop ontkent door zijn uitspraken homoseksuelen te misprijzen, want ‘een persoon is meer dan zijn praktijken’.
De aartsbisschop van Brussel-Mechelen noemt homoseksualiteit ‘een gegeven dat mensen ontdekken in zichzelf en waarvan de oorsprong een beetje mysterieus blijft’. Volgens Léonard is er geen morele verantwoordelijkheid bij homoseksualiteit.
Léonard spreekt zich in het interview ook uit tegen het huwelijk voor paren van gelijk geslacht. Hij heeft er geen probleem mee dat twee mannen of vrouwen beslissen samen te leven. “Dat is hun zaak”, zegt hij. Als ze echter zekerheid willen op het fiscale vlak of voor een erfenis ‘dan zijn er andere formules dan het huwelijk’.
LHBT-organisatie Çavaria is ‘niet kwaad – want hoe kun je kwaad zijn op een gebrek aan inzicht – maar wel ontgoocheld’ over de uitspraken van de aartsbisschop. ‘Léonard roept ons op onze seksualiteit te negeren. Wij roepen op om Léonards oproepen te negeren”.
De uitspraken getuigen volgens de Çavaria-woordvoerders van ‘een verstarde, bevroren ethiek’. Maar ze zien in de uitspraken van de aartsbisschop ook ‘enkele nuances’ – bijvoorbeeld in het onderscheid dat hij maakt tussen gedrag en mens. “Hij zegt lesbische vrouwen, homoseksuele mannen en biseksuelen niet te veroordelen en maakt van homoseksualiteit ook geen ethische zaak: je bent nu eenmaal zo, herhaalt hij, en daar kun je niets aan doen”. Bovendien zegt de aartsbisschop niet dat homoseksuelen celibatair moeten leven, hij raadt hen dit aan en dan vooral zijn geloofsgenoten. “Daar heeft hij een punt – als je een spel speelt, speel je volgens de regels”.
Wat de Çavaria-woordvoerders wel ergert, is dat Léonard zich de reikwijdte van zijn uitspraken niet lijkt te realiseren. “Je zou verwachten dat de kerkleiders intussen wel al hebben ingezien dat hun afwijzing van homoseksualiteit gerecupereerd wordt door anderen, zowel overheden als individuen, om homofobe daden en zelfs geweld te legitimeren. Je zou verwachten dat ze hun verantwoordelijkheid wel zouden inzien wanneer een doodstraf voor homo’s wordt verdedigd met religieuze citaten, of wanneer ouders hun homoseksuele kinderen nog weigeren te zien omwille van een kerkelijke afkeuring. Daartegen zouden ze moeten preken: tegen moord en afwijzing in hun naam, niet tegen het al dan niet samen liggen van twee mannen of vrouwen. Is dat laatste dan de kern van het geloof en niet het ‘broederschap der mensen’?”
Çavaria nodigt de aartsbisschop daarom uit voor een diepgaand gesprek.
[Bronnen: Le Soir, Çavaria – Foto aartsbisschop Léonard: Marek Blahus]
