Er moet een pastorale handreiking komen voor de omgang met homoseksuele gemeenteleden binnen de Nederlands Gereformeerde Kerken. Dat unieke verzoek om een richtlijn is gericht aan de Landelijke Vergadering die februari volgend jaar van start gaat.
Het verzoek om een richtlijn over homoseksualiteit is gevraagd door de regio Zuid, vergelijkbaar met een classis, en de kerkenraad van de Nederlands Gereformeerde Kerk in Oegstgeest.
Uniek verzoek
De vraag om een richtlijn is uniek, bevestigt dominee W. Smouter uit Apeldoorn, voorzitter van de laatste synodale kerkvergadering (Lelystad, 2004).
‘Sowieso is het de eerste keer dat binnen onze kerken wordt gevraagd om een pastorale handreiking. Er zijn geen voorbeelden van zulke richtlijnen over onderwerpen als bijvoorbeeld samenwonen of echtscheiding. Zulke dingen doen wij nooit, want de nadruk ligt op de zelfstandigheid van de plaatselijke gemeente’.
Maar dat betekent volgens dominee Smouter niet dat er over een onderwerp als homoseksualiteit of andere gevoelige onderwerpen wordt gezwegen. ‘Daar verschijnen genoeg boekjes over. Maar het is tegen het Nederlands Gereformeerde gebruik om een landelijke richtlijn te vragen’. De Landelijke Vergadering beslist of er een commissie komt die zich over de materie buigt.
Avondmaal
Bij de roep om een richtlijn speelt, beaamt dominee Smouter, mee dat er in de Nederlands Gereformeerde Kerken diverse kerkelijke praktijken en visies dreigen te ontstaan rond de omgang met homoseksuele gemeenteleden.
Zo heeft de regio Zuid een bezwaarschrift ontvangen uit de Nederlands Gereformeerde Kerk in Eindhoven. Een gemeentelid keert zich tegen het besluit van de kerkenraad om homoseksuele gemeenteleden toe te laten tot het avondmaal, meldt de regio in haar brief aan de Landelijke Vergadering.
‘Tijdens de besprekingen (..) is geconstateerd dat er enige verlegenheid bestaat hoe met deze problematiek om te gaan. Verschillende meningen over deze problematiek liepen uiteen. Daar waar de één benadrukte dat de toelating tot het avondmaal niet overeenkomstig is met de Bijbelse norm, vond de ander dat hierin juist een meer pastorale benadering gevolgd moest worden’.
In liefde en trouw
Dit verschil van inzicht komt ook naar voren in een brief van een Nederlands Gereformeerd-kerklid uit Zwolle aan de Landelijke Vergadering.
De kerkenraad van zijn gemeente, de Nederlands Gereformeerde Kerk II, besloot de huwelijksrelatie tussen man en vrouw als norm te handhaven, maar wil homoseksuele gemeenteleden ‘die er voor Gods aangezicht van overtuigd zijn dat zij een monogame relatie in liefde en trouw kunnen aangaan en onderhouden een veilige plek en steun bieden in de gemeente’.
Uit de uitvoerige briefwisseling met zijn kerkenraad en andere kerkelijke vergaderingen blijkt het standpunt van het bezwaarde Nederlands Gereformeerde-kerklid: ‘Het is uitermate verdrietig dat u de op de huidige cultuur gebaseerde homopraktijk doet prevaleren boven Gods Woord en dit door middel van een besluit bovendien in de gemeente brengt’. En: ‘God kan niet wonen of zijn waar onreinheid is en het verkeerde openlijk wordt toegelaten. Wel verdraagt Hij zwakheid en onwetendheid van ieder van ons, maar Gods aanwezigheid genieten wij slechts naarmate wij het kwaad in en van ons bij voortduring veroordelen. Dat geldt ook voor de gemeente’.
Bijbels verantwoorde ruimte
De kerkenraad van Oegstgeest vindt overigens dat de pastorale handreiking niet beperkt moet blijven tot ‘het formuleren en onderbouwen van ethische richtlijnen’.
‘Er is ook behoefte aan een nadere gedachtevorming over welke Bijbels verantwoorde ruimte er is voor verschillen in beleid binnen de Nederlands Gereformeerde Kerken en over hoe met verschillen binnen een lokale gemeente kan worden omgegaan’.
Ontslag dominee Ganzevoort
De aanleiding voor het verzoek om een richtlijn over homoseksualiteit ligt volgens dominee Smouter in een oproep van dominee
Ruard Ganzevoort
die vorig jaar door de Nederlands Gereformeerde Kerk van Doorn en omstreken werd ontslagen.
De reden daarvoor was een homoseksuele relatie die hij aanging na zijn scheiding. Ganzevoort tekende bij de Landelijke Vergadering bezwaar aan tegen het besluit, waarbij hij pleitte voor een inhoudelijke discussie over homoseksualiteit. Later besloot hij het beroep in te trekken en zegde hij zijn lidmaatschap van de Nederlands Gereformeerde Kerken op.
Op de agenda staan ook het formele bezwaar van dominee Ganzevoort tegen zijn ontslag en het niet doorzetten van de bezwaarprocedure. De bijbehorende stukken zijn niet openbaar gemaakt omdat het om ‘persoonlijke aangelegenheden’ gaat.
De Nederlands Gereformeerde Kerk van Culemborg is het niet eens met het ontslag van dominee Ganzevoort en stelde een bezwaarschrift op.
Over de inhoud wil secretaris A. Wassink van de commissie die de Landelijke Vergadering voorbereidt niets zeggen. De stukken worden op de eerste zittingsdag van de Landelijke Vergadering uitgereikt aan het moderamen en die beslist of de kwestie in het openbaar of achter gesloten deuren wordt besproken.
Zie voor meer informatie:
Homohandreiking voor Gereformeerden
Dominee Ganzevoort stapt uit NGK
