De Generale Synode van de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt (GKV) bijeen in Zwolle heeft zich achter gesloten deuren uitgesproken over homoseksualiteit.
Enerzijds wordt homoseksueel verkeer ronduit onaanvaardbaar genoemd, maar anderzijds wordt het aan kerkenraden zelf overgelaten het kerkelijk tucht toe te passen bij homofiele gemeenteleden die wel samenwonen maar beloofd hebben geen ‘seksuele omgang’ te hebben.
Dat schrijft de Generale Synode van de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt (GKV) in een vandaag verschenen verklaring over de pastorale bearbeiding van homofiele kerkleden. De Generale Synode sprak afgelopen vrijdag in Zwolle achter gesloten deuren over een appèl van de kerkenraad van Almelo over homoseksualiteit.
Gods liefdeswet
De Generale Synode oordeelt dat seksueel verkeer tussen mensen van hetzelfde geslacht ‘in het licht van Gods liefdewet’ onaanvaardbaar is. Maar het is geen ‘algemene regel’ dat kerkenraden vanwege die afwijzing het kerkelijk tucht (art. 76 K.O.) moeten toepassen tegenover samenwonende ‘homofiele gemeenteleden die één huishouden vormen en die beloven geen seksuele omgang te hebben’. Het nemen van een eigen beslissing daarover behoort tot de ‘pastorale ruimte’ van een kerkenraad.
Kerkordeartikel 76 spreekt uit dat kerkleden die de kerkelijke vermaning ‘hardnekkig verwerpen’ niet het heilig avondmaal mogen vieren. Uiterste consequentie is excommunicatie (uitsluiting) van deze kerkleden.
Afgewezen of afgeraden
Vanaf 2000 heeft de kerkenraad van Almelo beleid ontwikkeld inzake het samenwonen van ongehuwden en het samenwonen van homofiele gemeenteleden. Dat resulteerde in de beleidsuitspraak van Almelo dat het samenwonen van homofiele gemeenteleden ‘niet pertinent kan worden afgewezen’. De kerkenraad besloot het aangaan van zulke relaties enkel nog ‘af te raden’ en homofiele broeders en zusters tot grote voorzichtigheid te manen. Het gevolg van die beleidslijn is dat het kerkelijk tucht niet meer van toepassing is.
De Particuliere Synode (PS) van Overijssel besloot op 9 november 2005 ruimte te laten voor de koers van de kerkenraad van Almelo, maar dit beleid wel uitsluitend voor rekening van deze kerkenraad te laten. Bezwaarden tegen deze uitspraak van de PS Overijssel zijn daarop in appél gegaan bij de Generale Synode die nu bijeenkomt in Zwolle.
Dubbelzinnig
De beleidsuitspraak van de Almelose kerkenraad wordt nu dus in principe afgewezen door de Generale Synode. Het ‘afraden’ van het samenwonen van celibatair homofiele gemeenteleden volstaat volgens de Generale Synode niet, dat dient ronduit afgewezen te worden.
Maar de uitspraak krijgt iets dubbelzinnigs, omdat tegelijkertijd erkent wordt dat de kerkenraad de ‘pastorale ruimte’ heeft om te besluiten toch het kerkelijk tucht niet toe te passen bij celibatair samenwonende homofiele gemeenteleden. In de praktijk kan de kerkenraad van Almelo het gevoerde beleid dus gewoon voortzetten.
Verontrusten
Over deze kwestie – en nog talloze anderen, zoals over mogelijk al te vrijzinnige uitlatingen van hoogleraren, de positie van de vrouw in het ambt, echtscheiding en hertrouwen, de zondagsrust en een dreigende kerkscheuring in Kampen-Noord – bestaat bij een deel van de leden van de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt grote onrust.
Op een speciale website wordt de voortgang van de Generale Synode door die ‘verontrusten’ daarom op de voet gevolgd. De besluiten van de Generale Synode over echtscheiding en hertrouwen worden in elk geval als ‘uiterst teleurstellend en niet te begrijpen’ opgevat. Kritiek is er ook over het besluit van de Generale Synode over de zondagsrust en de coulance over de uitlatingen van prof. Harinck over homoseksualiteit en het boek van prof. Douma over evolutie en schepping.
Op dit moment is een reactie van deze groep verontrusten op het besluit van de Generale Synode over homoseksuele relaties nog niet bekend.
