Performance, toneel, films en straattheater – dat zijn de onderdelen van Queer Beograd X5, het holebi/transgenderfestival dat vanaf donderdag 18 september a.s. in Belgrado gehouden wordt.
Geen Belgrado Pride-demonstratie, want daarvoor is het homofobe klimaat in de Servische hoofdstad nog altijd te heftig.
Vanwege dat homofobe klimaat worden de festivallocaties tot het laatste moment geheim gehouden. Het festival begint op donderdag met een optreden va Direcktno, een performance-groep bestaande uit activisten uit Amsterdam, Berlijn en Londen, en duurt tot zondag 21 september.
Servië is het minst homovriendelijke land in Europa. Dat bleek uit een vorig jaar door de Europese Commissie uitgebracht rapport over mensenrechten in EU-kandidaatlidstaat Servië. ‘Discriminatie is wijdverbreid en treft vooral de Roma-gemeenschap, mensen met een handicap, etnische minderheden en mensen met een andere seksuele gerichtheid’.
In het EU-rapport worden gewelddadige incidenten genoemd tegen vredes- en holebi/transgenderorganisaties. Wat vooral zorgen baart is dat deze incidenten niet of nauwelijks door politie en justitie onderzocht worden, zodat de daders in feite vrij spel hebben.
De organisatoren van Queer Beograd X5 stellen vast dat Servië aan het veranderen is, zoals blijkt uit het aannemen van een nieuwe Grondwet en onafhankelijkheid van Kosovo. Maar een woordvoerder constateert ook dat het ‘politieke klimaat steeds meer opschuift naar extreem-rechts en neo-fascisme’. Het festival keert zich nadrukkelijk tegen deze ontwikkeling en hoopt bondgenootschappen te kunnen sluiten met andere groepen in de samenleving die zich hier tegen verzetten.
Op de website van het festival wordt gerefereerd aan de eerste Belgrado Pride in 2001 die vrijwel meteen door een grote groep ‘hooligans’ uit elkaar werd geslagen. Een tweede poging in 2004 voor het houden van een Pride-demonstratie moest worden afgeblazen, omdat de organisatoren de veiligheid van de deelnemers niet zouden kunnen garanderen.
‘Dit geweld is het resultaat van een politiek van oorlog, nationalisme, militarisme en machismo dat de Servische politiek al vijftien jaar in zijn greep heeft. De Servische staat en burgers staan nog altijd afwijzend tegenover de problemen van homoseksuele mannen, lesbische vrouwen, biseksuelen en transgenders’.
Omdat de mensen- en burgerrechten van holebi’s en transgenders vrijwel dagelijks geschonden worden, hebben de organisatoren van Queer Beograd X5 bewust voor een andere aanpak gekozen.
‘We weigeren om onze tijd en geld te steken in het huren van een veiligheidsdienst of het betalen van de politie om de deelnemers van een Pride-demonstratie te beschermen. In plaats daarvan bouwen we met dit festival nu aan de samenwerking tussen gelijkgestemde groepen op locaal en internationaal niveau, vieren we feest en bevorderen we daarmee _queer politics_.
Zie voor informatie over en het programma van de website Queer Beograd.
